Een branderig gevoel, jeuk en irritatie rond de vagina kunnen flink vervelend zijn. Veel vrouwen krijgen hier ooit mee te maken. Vaak gaat het om een vaginale schimmelinfectie, ook wel een candida-infectie genoemd.
Deze klacht ontstaat als schimmels in de vagina te veel gaan groeien. Meestal gaat het om Candida albicans. Die schimmel kan van nature aanwezig zijn, maar als het evenwicht in de vagina verstoord raakt, kunnen klachten ontstaan.
Hoe herken je een vaginale schimmelinfectie?
Bij deze aandoening draait het om irritatie in en rond de vagina. Sommige vrouwen herkennen de klachten meteen, vooral als ze het eerder hebben gehad. De ene keer zijn de klachten mild, de andere keer juist erg hinderlijk.
Een candida-infectie is geen soa. De schimmel is normaal aanwezig en de aandoening geldt niet als besmettelijk. Dat haalt vaak al wat onrust weg, zeker als je bang bent dat je iets hebt opgelopen via seks.
Wel kan vrijen onprettig zijn als de vagina droog of geïrriteerd aanvoelt. Gebruik dan liever glijmiddel en forceer niets.
Hoe ontstaat deze klacht?
In de vagina leven van nature verschillende bacteriën en schimmels naast elkaar. Normaal houden die elkaar in balans. Bij een verstoring van dat natuurlijke evenwicht kan een schimmel gaan overheersen.
Dat gebeurt meestal door een of meer van deze factoren:
Zeep kan de vagina irriteren en de pH-balans verstoren. Antibiotica doden bacteriën, waardoor schimmels meer ruimte krijgen om te groeien. Hormonale veranderingen, zoals rond de menstruatie of tijdens een zwangerschap, kunnen ook meespelen. Verder komt deze klacht vaker voor bij diabetes en bij gebruik van corticosteroïden.
Soms is er een andere reden waarom het lichaam minder goed in balans blijft, bijvoorbeeld een verzwakt afweersysteem. Dat kan voorkomen bij hiv, leukemie of gebruik van medicijnen die de afweer onderdrukken.
Bij wie komt het vaker voor?
Veel vrouwen hebben minstens één keer in hun leven last van een schimmelinfectie in de vagina. De klacht komt het vaakst voor in de vruchtbare leeftijd.
In de meeste gevallen, ongeveer 85 tot 90 procent, gaat het om Candida albicans.
Gaat het vanzelf over?
Vaak wel. Een vaginale schimmelinfectie gaat geregeld vanzelf over binnen twee weken.
Als je veel last hebt, kan behandeling de klachten meestal sneller verminderen. Met een middel voor in de vagina, zoals een crème of pil, merk je vaak al binnen een paar dagen verbetering.
Wat kun je zelf doen?
Soms helpt juist minder doen het meest. De vagina heeft meestal geen extra verzorging nodig.
Was de buitenkant van de vagina met lauw water en gebruik geen zeep. Laat vaginale douches, deodorant en parfumproducten liever staan. Draag bij voorkeur katoenen ondergoed. Heb je last bij het vrijen door droogheid, gebruik dan glijmiddel. Probeer ook voldoende rust en ontspanning te nemen, omdat stress je weerstand kan verminderen.
Welke behandeling is er mogelijk?
Bij veel last kun je een middel voor in de vagina gebruiken, zoals een crème of een vaginale pil. Voorbeelden die genoemd worden zijn clotrimazol en miconazol.
De huisarts kan ook medicijnen voorschrijven. Dat kunnen vaginale tabletten of crème zijn, maar soms ook medicijnen om in te nemen, vooral als de infectie vaker terugkomt.
Wanneer contact opnemen met de huisarts?
Sommige situaties vragen om contact met de huisarts, het liefst binnen 1 tot 2 dagen. Doe dat in elk geval als dit de eerste keer is dat je deze klachten hebt.
Neem ook contact op als:
- de klachten na 2 weken niet minder zijn
- de klachten na 7 dagen zelfbehandeling niet verbeterd zijn of erger worden
- je ook buikpijn of koorts hebt
- de afscheiding geelgroen, bruin of rood is
- de afscheiding vies ruikt
- de klachten vaak terugkomen, meer dan 3 keer per jaar
- je na de overgang klachten krijgt
- je zwanger bent of borstvoeding geeft
- je diabetes of een andere chronische aandoening hebt
- je medicijnen gebruikt die de afweer onderdrukken
- je wondjes hebt bij de ingang van de vagina
Bel direct de huisartsenpost als je hevige buikpijn, hoge koorts of snel toenemende klachten hebt.
Als je de klachten al eerder hebt gehad, is afwachten soms verantwoord. Deze aandoening gaat namelijk vaak vanzelf over.
Wat doet de huisarts?
De huisarts kan de vagina onderzoeken om te kijken wat er aan de hand is. Soms wordt vocht uit de vagina onder de microscoop bekeken of opgestuurd voor verder onderzoek.
Daarna kan de arts medicijnen voorschrijven. Bij twijfel of als de klachten blijven aanhouden, kan een verwijzing volgen naar een dermatoloog of infectioloog.
Misverstanden die vaak voorkomen
Rond een schimmelinfectie bij vrouwen bestaan veel hardnekkige ideeën. Niet alles klopt.
Het is geen soa. Het is ook niet zo dat je partner standaard mee behandeld moet worden. Dat is alleen nodig als de partner zelf klachten heeft.
Ook ontstaat deze klacht niet door strakke kleding, inlegkruisjes of tampons. Seks mag in principe wel, maar kan ongemakkelijk zijn. Houd er rekening mee dat condooms en een pessarium minder betrouwbaar kunnen zijn door sommige middelen die je in de vagina gebruikt.
FAQ
Is een vaginale schimmelinfectie besmettelijk?
Nee. De schimmel is normaal aanwezig en deze aandoening geldt niet als besmettelijk.
Moet mijn partner behandeld worden?
Alleen als je partner zelf klachten heeft.
Is een candida-infectie een soa?
Nee, dit is geen soa.
Hoe lang duurt een schimmelinfectie?
Vaak gaat het vanzelf over binnen twee weken. Met behandeling verminderen de klachten meestal sneller, vaak al na een paar dagen.
Kan ik afwachten?
Dat kan soms als je deze klachten al eerder hebt gehad. Neem wel contact op met de huisarts als de klachten niet afnemen, erger worden of als er andere klachten bijkomen.
Wat moet ik vermijden bij deze klachten?
Gebruik geen zeep in of rond de vagina, geen vaginale douches, geen deodorant en geen parfumproducten voor de vagina.
Dit artikel is informatief en vervangt geen medisch advies. Bij aanhoudende klachten of twijfel: raadpleeg je huisarts.
